Ortadoğu Analiz Eylül-Ekim / Cilt:16 / Sayı:138

4 dakika okuma süresi

ORSAM’dan

   Ortadoğu Analiz dergisinin Eylül–Ekim sayısıyla yeniden karşınızdayız. Her sayıda olduğu gibi bu sayıda da sadece bölgeyi değil aynı zamanda bölgeye dair kavram ve düşünceleri de analiz eden bir içerik sunmaya çalıştık. ORSAM olarak yürüttüğümüz saha çalışmaları, uzman analizleri ve kolektif düşünsel çabanın ürünü olan bu dergi, okurun sadece olup biteni anlamasına değil, anlamlandırmasına da imkân tanımayı amaçlıyor.

   Geride bıraktığımız iki aylık dönemde Ortadoğu’da birçok cephede eşzamanlı gelişmeler yaşandı. Irak’ta yaklaşan parlamento seçimleri, siyasi sahneyi yeniden şekillendirecek bir eşik olarak görülüyor. Kerkük ve Musul’da yaptığımız saha ziyaretlerinde gözlemlediğimiz temel duygu, derinleşen güvenlik kaygıları ve siyasal istikrarsızlık korkusu oldu. Kerkük’te bir hafta geçirme fırsatım oldu; sokaktaki sıradan vatandaşlardan yerel aktörlere kadar herkesin gündemi seçimler. Ancak seçim atmosferinin gölgesinde kalan başka başlıklar da var: Süleymaniye’de Bafel Talabani ve Lahur Talabani arasındaki gerilim, Haşdi Şaabi’nin yasal statüsüne dair tartışmalar ve Türkiye’nin “Terörsüz Türkiye” vizyonu çerçevesinde PKK’nın silah bırakma süreci gibi konular Irak siyasetini şekillendirmeye devam ediyor.

   Levant bölgesine baktığımızda ise manzara daha da karmaşık. Suriye’de SDG/YPG unsurlarının merkezî hükûmete entegrasyonu tartışmaları ve bu sürecin Türkiye’nin güvenlik ve dış politika parametreleriyle ilişkisi önemli başlıklardan biri. Öte yandan Süveyda’daki protestolar, İsrail’in süregiden hava saldırıları ve derinleşen Gazze işgali, Suriye’nin geleceğini belirleyecek etkenler arasında yer alıyor. ORSAM olarak bu gelişmeleri altı aylık Suriye raporumuzla bütüncül bir çerçevede değerlendirdik.

   Körfez’de ise Yemen merkezli gelişmeler özellikle Husiler bağlamında gündemde kalmaya devam ediyor. Aynı zamanda Körfez ülkelerinin Suriye’ye yönelik ekonomik açılımları hem normalleşme politikalarının hem de bölgesel yeniden yapılanmanın birer parçası olarak okunmalı. Kuzey ve Doğu Afrika’da ise Somali’deki güvenlik ve istikrar arayışı ile birlikte Sudan ve Libya’ya dair sıcak gelişmeler bölgesel iş birliği ve dış aktörlerin rekabetiyle şekillenmeye devam ediyor.

   Tüm bu gelişmeleri düşünürken bu sayının dosya konusunu “Ortadoğu’da Silahlanma ve Savunma Mimarisi” olarak belirledik. Türk savunma sanayisinin yeni eşiğinden Körfez’deki ittifaklara, Çin’in bölgeyle geliştirdiği savunma iş birliklerinden IDEF 2025’in verdiği mesajlara kadar geniş bir yelpazede hazırlanan makalelerle, bölgede hızla değişen savunma sanayi ve güvenlik mimarisine ışık tutmayı hedefledik.

   Savunma sadece bir teknoloji meselesi değil aynı zamanda bir strateji meselesidir. Bu bağlamda hem devletlerin tehdit algılarını hem de bölgesel iş birliklerini okuma biçimimizi dönüştüren bir süreci ifade etmektedir.

   Dergimizin kültür-sanat ve yaşam bölümleri bu sayıdaki dosya konusuna paralel olarak Ortadoğu’da militarizm, kimlik ve gündelik hayat ekseninde zihin açıcı katkılar sunuyor. Ayrıca Irak seçimleri, Gazze’deki son durum ve “Terörsüz Türkiye” konularına dair güncel analizler de bu sayının dikkat çeken içerikleri arasında yer alıyor.

   Her zaman olduğu gibi bu sayının hazırlanmasında emeği geçen tüm yazarlarımıza, editörlerimize ve ORSAM ekibine teşekkür ediyorum. Dergimize henüz abone olmadıysanız, sizleri de bu düşünsel yolculuğun bir parçası olmaya davet ediyorum.

Dr. Kadir Temiz
ORSAM Başkanı