Ortadoğu’da Türkiye-Vietnam Arasındaki İşbirliği Olanakları Araştırılacak

4 dakika okuma süresi

ORSAM ile Vietnam’da faaliyet gösteren Afrika ve Ortadoğu Çalışmaları Enstitüsü (IAMES) arasında 12 Temmuz 2010’da ORSAM’da bir toplantı gerçekleştirildi. Toplantıda Vietnam’ın ekonomik modeli, ekonomik modelindeki dönüşüm, Vietnam’ın Ortadoğu ülkeleriyle ilişkileri, ihraç pazarları ve Türkiye’nin yeni bölgelere açılımında Vietnam’ın olası rolü gibi konular ele alındı. Toplantıya katılan Vietnamlı heyette IAMES Başkanı Prof. Do Duc Dinh, South-South Eğitim Şirketi Pham Tan Hoa, IAMES Yayınları Genel Yayın Yönetmeni Yardımcısı Dr. Nguyen Thanh Hien, IAMES Uluslararası İlişkiler Çalışmaları Masası Başkanı Tran Thuy Phuong, Vietnam Dışişleri Bakanlığı Uzman Yardımcısı Pham Thi Kim Hue, IAMES İdari İşler Başkanı Tran Thi Loi, Vietnam Bilim ve Teknoloji Bakanlığı Uzmanı Do Thanh Duong ve Vietnam’ın Ankara Büyükelçiliği Birinci Sekreteri yer aldı.
IAMES Başkanı Prof. Do Duc Dinh, Vietnam ekonomisinin yapısal dönüşüm süreci üzerine yaptığı sunumda 1986’ya kadar Vietnam’da Sovyet sistemi kapsamında planlı ekonomi uygulandığını belirterek bu dönemin özelliklerini şöyle anlattı: “Tüm mülkiyet devlete aitti. Ekonomi Sovyet dış yardımına bağlıydı. Bu nedenle ticaret ve yatırımlar gelişmemişti. 1976’dan 86’ya kadar ekonomik yapı, üretimin yapılmadığı izole bir ekonomiye  dönüşmüştü. Bu durum bizi ekonomik ve sosyal krize soktu. Yıllık büyüme yüzde 3-4 düzeyindeydi ve enflasyon yüzde 700-800’e çıkmıştı. Milli gelir birkaç yüz dolardı. Ekonomimiz Tanzanya ekonomisi gibiydi. Nüfusun yüzde yetmişi yoksulluk sınırının altındaydı. Temel gıda maddeleri sıkıntısı çekiyorduk.” Dinch 1986 yılında herkesin artık ülkede köklü bir değişim olması noktasında hemfikir hale geldiğini ve böylelikle ekonomide “yenilik” hamlesinin başlatıldığını söyledi. Vietnam’ın yeni dönemde genel anlamda serbest piyasa ekonomisinin kurallarını hakim kıldığını fakat sakıncalarını bertaraf etmek için tam bir liberalism gütmediğini anlatan Dinch, “Bu nedenle yeni konseptimizi sosyalist kökenli piyasa ekonomisi olarak adlandırdık” dedi. Dinch, Vietnam’ın yeni dönemde mülkiyetin sahipliği, enflasyonla mücadele, tarımsal üretim ve kırsal kalkınma, ihrac ürünleri ve tüketim malları üretimi gibi konularda oldukça başarılı politikalar izlediğini belirtti. Prof. Dinch, ülkesinin 1986’da başlayan yenilik hamlesinin birinci aşamasını başarıyla tamamlanarak az gelişmiş ülkeler statüsünden çıktığını, şimdi orta gelirli ülkeler sınıfına katıldığını kaydetti. Prof. Dinch, 10 yıl once Ortadoğu ülkeleriyle 200-300 milyon dolar düzeyinde olan ticaret hacimlerinin şu an iki milyar dolara ulaştığını, fakat Türkiye-Vietnam ticaret hacminin 6-7 milyon dolar gibi sembolik bir düzeyde seyrettiğini kaydetti. Vietnam’ın Ortadoğu ülkelerine işgücü ve gıda maddeleri ihraç ettiğini bildiren Dinch, ülkesinin gelecek yıllarda bu ülkelerden daha fazla petrol talep edeceğini ifade etti. Dinch, Ortadoğu ülkelerinin ekonomik, sosyal sistemi ile kültürel davranış kalıpları hakkında daha fazla bilgiye ihtiyaçları olduğunu, bu nedenle de Ortadoğu üzerine daha fazla çalışmaları gerektiğini bildirdi.   Bu sene Vietnam-Ortadoğu ilişkileri üzerine gerçekleştirecekleri seminere ORSAM uzmanlarını da davet eden Prof. Dinch, ORSAM ve IAMES arasında işbirliği protokolü imzalanmasını ve karşılıklı uzman değişimini önerdi.   ORSAM’ın çalışmaları hakkında Vietnamlı heyete bilgi veren ORSAM Başkanı Hasan Kanbolat da, IAMES ile İstanbul ve Vietnam’da da ortak toplantılar yapma önerisinde bulundu. Kanbolat, Türkiye-Vietnam ilişkilerinin gelişimine katkıda bulunmak amacıyla ortak yayın yapılmasını teklif etti. Türkiye’nin Çin, Japonya, Güney Kore ve Hindistan ile ilişkilerinin giderek güçlendiğini ve bu halkaya Vietnam’ın da eklenmesi gerektiğini dikkat çeken Kanbolat, Türkiyeli ve Vietnamlı aydınlar arasında kurulacak bağların da ikili ilişkilere kalıcı bir katkı yapacağının altını çizdi. Kanbolat, ORSAM’ın yakın gelecekte Bağdat’ta açılacak olan ofisinden IAMES uzmanlarının da yararlanabileceğini söyledi.
Toplantının ardından, IAMES Başkanı Prof. Dinch, bir süre ORSAM Yaz Okulu öğrencilerine hitap etti. 
 
Toplantıdaki konuşmaların tam metni ekteki dosyada yeralmaktadır.

http://www.orsam.org.tr/tr/trUploads/Etkinlikler/Dosyalar/2010719_vietnam toplantı.pdf