Shanghai Institute for International Studies’in ORSAM Ziyareti

4 dakika okuma süresi

Shanghai Institute for International Studies(SIIS)’ten dört kişilik bir heyet 17 Mart 2015 tarihinde ORSAM’a bir ziyaret gerçekleştirmiştir. SIIS Başkan yardımcısı ve SIIS Batı Asya ve Afrika Çalışmaları Merkezi Direktörü Prof. Dr. Ye Qing’in başkanlık ettiği heyette SIIS Dünya Ekonomisi Enstitüsü Araştırmacısı Dr.Zha Xiaogang; SIIS Batı Asya ve Afrika Çalışmaları Merkezi araştırmacısı Dr.Zhang Weiting ve Çin Dışişleri Bakanlığı Üçüncü Kâtip Du Xudong yer almıştır. Evsahibi heyet ise ORSAM Başkanı Doç. Dr. Şaban Kardaş, ORSAM Güvenlik Çalışmaları Direktörü Doç. Dr. Haldun Yalçınkaya, ORSAM Danışmanı, Yrd. Doç. Dr. Bayram Sinkaya ve ORSAM Araştırmacısı Bilgay Duman, ORSAM Araştırma Asistanları Nebahat Tanrıverdi Yaşar ve Firuze Yağmur Gökler’den oluşmuştur.

Toplantı Prof. Dr. Ye Qing’in SIIS’ı ve faaliyetlerini anlattığı bir tanıtım sunumu ile başlamıştır. Toplantıda heyet başkanı Prof. Dr. Ye Qing, genel hatları ile Çin’in Ortadoğu’daki güncel meselelere yaklaşımına değinmiştir. Suriye krizine yönelik Çin’in Rusya’nın politikalarının gölgesinde kaldığı ve bağımsız politikalar üretemediği yönündeki iddialara karşın, Çin’in Suriye krizinde “iç işlere karışmama prensibine” dayalı bir dış politika yürüttüğünü ifade etmiştir. Ayrıca Çin karar alıcılarında ve kamuoyunda, Çin’in pozisyonunun, Suriye’nin Libya’da yaşanan kaosa benzer bir duruma sürüklenmesini engellediğine yönelik bir uzlaşı olduğunu ifade etmiştir. Bu politikanın da Rusya’nın izlediği dış politikadan bağımsız bir Çin dış politika yaklaşımı olduğunu belirten Qing, Çin’in Suriye’deki önceliğinin siyasi düzenin ve istikrarın sürdürülebilme kapasitesinin onarımı olduğunu söylemiştir. Ancak Çin’in kamu diplomasisi konusunda zayıf kaldığını ve kendini ifade etmede yetersizlikler yaşadığını da ifade etmiştir. Çin’in asli amacının Ortadoğu’da kendisine ait, bağımsız diplomatik bir söylem geliştirmek olduğunu, Türkiye ile ilişkilerini geliştirmek istediklerini ve ilişkilerin geliştirilmesinin Türkiye’ye Batı karşısında dengeleme fırsatını sunduğunu söylemiştir.

Qing’in sunumunun ardından ORSAM Başkanı Doç. Dr. Şaban Kardaş da ORSAM’a ve faaliyetlerine ilişkin bir tanıtım sunumu gerçekleştirmiştir. Ardından, Ortadoğu’daki mevcut genel duruma değinen Kardaş, bölgede Arap Baharı’nın ardından kötü yönetilen bir dönüşüm süreci yaşandığını ve bu kötü yönetişimin bölgesel güvenlik sorunları, istikrarsızlık ve belirsizlik ürettiğini ifade etmiştir. Bu nedenlerden ötürü bölgesel aktörlerin mevcut gelişmelerde öncü rol üstlendiklerini belirten Kardaş, mevcut gelişmelerin sadece dış politika sorunları olmadığını, fakat aynı zamanda iç politika sorunları haline de geldiğini dile getirmiştir. Bölgesel gelişmelerde sorgulamaya açılan sınırlar, egemen devletlerin zayıflaması, devlet-altı aktörlerin rolünün ve etkinliğinin artması, iç içe geçmiş az gelişmişlik, bölgede kriz çözümü mekanizmalarının eksikliği ve ABD’nin bölgedeki güvenlik sağlayıcılığı rolündeki değişim olmak üzere altı dinamiğin etkin olduğunu söylemiştir. Kardaş, Türkiye’nin aynı zamanda parçası olduğu bu dönüşüm sürecine bu dinamikler çerçevesinde karşılık vermeye çalıştığını belirmiştir. Kardaş’ın sunumunun ardından toplantı, soru ve cevap bölümüyle sona ermiştir.